CO TRZEBA WIEDZIEĆ

Jeśli posiadają Państwo ważne prawo jazdy wydane w jednym Państwie Członkowskim i przenoszą się do innego Państwa Członkowskiego zmieniając stałe miejsce zamieszkania, przyjmujące Państwo Członkowskie może wprowadzić do prawa jazdy wszelkie informacje wymagane dla celów administracyjnych i zastosować krajowe przepisy dotyczące:

ważności prawa jazdy;

kontroli zdrowotnych (z taką samą częstotliwością, jak obywatele tego kraju);

kwestii podatkowych (związanych z posiadaniem prawa jazdy);

kar (np. uwzględnienia w prawie jazdy punktów karnych);

ograniczenia, zatrzymania, wycofania lub anulowania prawa jazdy.

Państwo to może w razie potrzeby wymienić pierwotne prawo jazdy.

Definicja "stałego zamieszkania"

"Stałe zamieszkanie" - oznacza miejsce, gdzie się zazwyczaj mieszka, tzn. co najmniej 185 dni każdego roku kalendarzowego, z uwagi na więzy osobiste i zawodowe, albo - w wypadku osób bez więzów zawodowych - z uwagi na więzy osobiste, które ściśle łączą daną osobę z miejscem zamieszkania.

Jednak za stałe miejsce zamieszkania osób, których więzy zawodowe są w innym miejscu niż ich więzy osobiste i które stale zmieniają miejsce pobytu pomiędzy dwoma lub większą liczbą Państw Członkowskich uznaje się miejsce, z którym łączą je więzy osobiste, o ile regularnie tam wracają. Ten warunek nie musi być spełniony, jeśli osoby te mieszkają w Państwie Członkowskim w celu wykonania zadania trwającego określony czas. Uczęszczanie do szkoły wyższej lub innej szkoły nie pociąga za sobą zmiany miejsca stałego zamieszkania.

Droga po prawko

Dziś wygląda to tak:

.  badania lekarskie;

.  kurs w ośrodku szkolenia;

.  egzamin państwowy organizowany przez wojewódzki ośrodek ruchu drogowego;

.  odbiór prawa jazdy.

A wg nowych zasad (większość juz obowiązuje) ma być tak:

Badania psychologiczne

Najpierw obowiązkowe badania psychologiczne. To absolutna nowość - w Europie podobne regulacje są tylko w Hiszpanii. Autorzy zmian tłumaczą to tak: "Propozycja obowiązkowych badań psychologicznych jest konsekwencją wzrastającego poziomu agresji na naszych drogach, której dotychczasowe konwencjonalne środki (kontrola ruchu drogowego) nie są w stanie zapobiec".

Na badanie do psychologa musiałbyś pójść w ciągu 30 dni od otrzymania skierowania.

Przyszły kierowca wypełniałby specjalną ankietę dotyczącą stanu zdrowia (sprawności psychicznej oraz fizycznej) - a wszystko pod rygorem odpowiedzialności karnej za fałszywe zeznania! Ankietę weryfikowałby lekarz, a następnie wystawiał orzeczenie "w celu ustalenia istnienia lub braku przeciwwskazań psychologicznych do kierowania pojazdem". Kopię dokumentu psycholog ma przesyłać staroście.

Od wyniku badań można się odwołać (pisemnie, w terminie 14 dni, za pośrednictwem psychologa, który wydał orzeczenie).

Wszelkie zmiany "zdrowotne" już po badaniu świeżo upieczony kierowca meldowałby staroście, a starosta wydawałby skierowanie na powtórne badania lekarskie.

Uwaga! Kłamstwo (lub zatajenie jakichś ważnych faktów zdrowotnych) może mieć bolesne konsekwencje. Wtedy spowodowanie wypadku samochodowego ze skutkiem śmiertelnym grozić będzie zwiększeniem kary. Teraz można dostać od 6 miesięcy do 8 lat. Jeśli skłamiesz w ankiecie - dostaniesz od 9 miesięcy do 12 lat pozbawienia wolności.

Więcej jazdy, mniej placu i nowe egzaminy

Projekt kładzie nacisk na zajęcia praktyczne. Przyszli kierowcy (kategoria A i B) mniej czasu spędzaliby nad testami, a więcej za kierownicą. Ile więcej? O tym zadecyduje w specjalnym rozporządzeniu minister infrastruktury.

Zmianie uległby sposób egzaminowania kursantów. Autorzy projektu chcą:

.  egzaminu wewnętrznego na koniec szkolenia w ośrodku - jeśli nie zdasz, musisz brać udział w dodatkowych zajęciach i dopiero po ich ukończeniu robisz drugie podejście do egzaminu;

.  egzaminu teoretycznego w formie testów jednokrotnego wyboru (pytania generowałby komputer);

.  zmniejszenia ilości manewrów na placu - egzaminatorzy sprawdzaliby tylko podstawowe umiejętności panowania nad pojazdem, takie jak np. jazda do przodu i do tyłu z zatrzymaniem, slalom między pachołkami, ruszanie pod górę;

.  wprowadzenia dodatkowej części egzaminu praktycznego - jazdy poza obszarem zabudowanym.

Cześć praktyczna egzaminu byłaby rejestrowana (np. kamerą cyfrową).

Ma to zapobiec wymuszaniu łapówek oraz oblewaniu kursantów pod byle pretekstem tylko po to, aby przystępowali kilkakrotnie do egzaminu (a następnie nabijali kabzę ośrodkom szkolenia, płacąc za dodatkowe zajęcia). Nagranie przechowywano by przez 14 dni (chyba że kursant w tym czasie złoży skargę do wojewody - wtedy aż do zakończenia postępowania wyjaśniającego).

Uwaga! Na wniosek zdającego jego instruktor z kursu może wziąć udział w egzaminie (w charakterze obserwatora).

Egzamin kończyłby się rozmową zdającego z egzaminatorem plus ewentualnie dodatkowo z instruktorem (jeśli obserwował egzamin). Egzaminator musiałby szczegółowo wyjaśnić, jakie błędy zdający popełnił i nad jakimi elementami jazdy musi jeszcze popracować.

Wolniej i z dorosłym

Na prawo jazdy będzie można zdawać już w wieku 16 lat. Warunek - trzeba odbyć kurs na prawo jazdy kategorii B w tzw. formie rozszerzonej z osobą towarzyszącą oraz oczywiście zdać egzamin.

Co to konkretnie znaczy? A to, że kandydat na kierowcę oraz osoba towarzysząca odbywaliby razem dodatkowe zajęcia w ośrodku. Na szkoleniu instruktor wyznaczałby im "pracę domową", np. jazdę poza miastem, hamowanie itp. Ale to nie wszystko!

Po odebraniu prawka świeżo upieczony małoletni kierowca mógłby prowadzić auto jedynie w towarzystwie osoby dorosłej przez co najmniej rok (a najwyżej dwa lata). Ale oczywiście to nie może być dowolnie wybrana osoba. Taki "towarzysz podróży" musi:

.  być spokrewniony z kierowcą;

.  mieć od 28 do 65 lat;

.  posiadać auto od minimum pięciu lat, a prawo jazdy od siedmiu lat.

Podobne regulacje obowiązują m.in. w Austrii, Irlandii, Niemczech, Wielkiej Brytanii, we Francji oraz na Węgrzech.

I jeszcze jedno ważne ograniczenie: młody kierowca nie mógłby jeździć szybciej niż 50 km na godz. w mieście i 80 km na godz. poza miastem. Obowiązywałby go także zakaz prowadzenia na autostradach oraz jazdy samochodem z przyczepą.

Po egzaminie

Okres próbny dla kierowców trwałby przez dwa lata od otrzymania prawa jazdy.

W ciągu pierwszych siedmiu miesięcy świeżo upieczony kierowca musiałby:

.  zaliczyć specjalne szkolenia z techniki jazdy oraz bezpieczeństwa ruchu drogowego. Na zajęciach instruktorzy pokazywaliby, co grozi kierowcy, jeśli jeździ zbyt szybko i niebezpiecznie. Uczyliby też, jak dostosować prędkość do warunków pogodowych. Szkolenia trwałyby ok. 5,5 godziny, koszt - 90 zł;
.  oznaczyć samochód (z tyłu i z przodu) naklejką z liściem klonowym.

Początkujący kierowca przez siedem miesięcy nie mógłby:

.  przekraczać prędkości 50 km na godz. na obszarze zabudowanym i 80 km na godz. poza obszarem zabudowanym;

.  podejmować pracy zarobkowej jako kierowca lub prowadzić działalności gospodarczej polegającej na przewozie osób lub rzeczy.

Dlaczego akurat siedem miesięcy? Otóż instruktorzy twierdzą, że właśnie tyle czasu potrzebuje młody człowiek na oswojenie się z ruchem drogowym i nabranie przesadnej pewności siebie, co często daje tragiczne skutki.

Przez całe dwa lata kierowca byłby poddany "szczególnemu nadzorowi".

Po pierwszym wykroczeniu przeciw bezpieczeństwu w ruchu drogowym dostawałby list ostrzegawczy, po dwóch - musiałby uczestniczyć w kursie reedukacyjnym (czyli w serii wykładów w wojewódzkim ośrodku ruchu drogowego - koszt ok. 100 zł) i przedłużano by mu okres próbny o kolejne dwa lata, po trzech wykroczeniach traciłby prawo jazdy.

Podobne regulacje na Zachodzie zmniejszyły liczbę wypadków z udziałem młodych kierowców o 20-50 proc.